Tận dụng rác nhà bếp để biến chúng thành phân bón hữu cơ giàu dinh dưỡng cho cây trồng là ý tưởng tuyệt vời cho khu vườn nhà bạn. Không chỉ là nguồn bổ sung dinh dưỡng đầy đủ cho cây trồng mà còn góp phần bảo vệ môi trường nhờ giảm lượng rác thải đổ ra các bãi chôn lấp. Dưới đây Vườn phố bình an xin chia sẻ công dụng và cách ủ phân hữu cơ cho từng loại rác nhà bếp.
Vỏ trứng
Công dụng
- Vỏ trứng có chứa 95% khoáng chất, trong đó 37% là cacbonat canxi. Ca đóng vai trò kích thích rễ cây phát triển, giúp hình thành các hợp chất tạo nên màng tế bào, làm cho cây trở nên cứng cáp hơn.
- Ca trong vỏ trững có thể làm tăng hoạt tính một số men, trung hòa các axit hữu cơ trong cây. Do đó, bón Ca làm cho các loại quả có lượng đường cao hơn, ngọt hơn. Đối với các cây họ đậu như: lạc, đậu tương, đậu ván… thì Ca là chất dinh dưỡng rất quan trọng giúp hạt đậu mẩy, no tròn.
- Ca sẽ giúp hàm lượng đạm Nitrat (N03-) giảm xuống, giúp cho các vi sinh vật rễ phát triển thuận lợi, điều tiết quá trình trao đổi chất của tế bào.
- Ca làm giảm độ chua trong đất.
cách sử dụng
Xay nhỏ (hoặc giã vụn) vỏ trứng (cả sống và chín) rồi trộn với đất để trồng cây hoặc cho vào thùng ủ phân hữu cơ thông thường.
Vỏ dứa
công dụng
Vỏ dứa là nguyên liệu để tạo ra enzym sinh học GE.
- GE làm từ vỏ dứa hỗ trợ cây trồng hấp thu dinh dưỡng từ phân bón.
- GE làm từ vỏ dứa giúp cây kháng nấm bệnh.
- GE làm từ vỏ dứa giúp cây mau lành vết thương.
cách sử dụng
Cho các nguyên liệu theo tỷ lệ 300g dứa + 100ml nước mía (rỉ mật) + 1 lit nước vào trong thùng. Sau đó đậy kín nắp. Trong vòng 10 ngày đầu nên thỉnh thoảng mở nắp và đảo đều. Sau đó đậy kín tối thiểu 60 ngày rồi mang ra lọc, khi đó GE đã có thể sử dụng được.
Vỏ lạc
Công dụng
- Vỏ trứng có chứa 95% khoáng chất, trong đó 37% là cacbonat canxi. Ca đóng vai trò kích thích rễ cây phát triển, giúp hình thành các hợp chất tạo nên màng tế bào, làm cho cây trở nên cứng cáp hơn.
- Ca trong vỏ trững có thể làm tăng hoạt tính một số men, trung hòa các axit hữu cơ trong cây. Do đó, bón Ca làm cho các loại quả có lượng đường cao hơn, ngọt hơn. Đối với các cây họ đậu như: lạc, đậu tương, đậu ván… thì Ca là chất dinh dưỡng rất quan trọng giúp hạt đậu mẩy, no tròn.
- Ca sẽ giúp hàm lượng đạm Nitrat (N03-) giảm xuống, giúp cho các vi sinh vật rễ phát triển thuận lợi, điều tiết quá trình trao đổi chất của tế bào.
- Ca làm giảm độ chua trong đất.
cách sử dụng
- Khi sử dụng vỏ lạc bón cho cây trồng, bạn nên sử dụng nấm đối kháng Trichodemar. Điều này giúp vỏ lạc phân hủy và cung cấp chất hữu cơ tốt hơn cho cây trồng. Không chỉ thế, vỏ lạc giúp tạo ra môi trường vi sinh tốt, ngăn ngừa các loại nấm gây hại.
- Vỏ lạc có thể trộn vào đất với tỉ lệ khoảng 20-25%. Bạn không nên trộn vỏ lạc với tỷ lệ quá cao sẽ làm mất đi sự cân bằng các thành phần trong đất.
các loại ngũ cốc (bánh mì, cơm…)
công dụng
- Ngũ cốc là carbohydrate đơn giản rất nhanh chóng bị phân hủy bởi các vi sinh vật đất và trở thành phân bón cho cây trồng.
- Ngũ cốc chứa vitamin, axit amin, nguyên tố vi lượng, chất kích thích tăng trưởng. Tất cả điều này không chỉ kích thích tăng nhanh khối lượng xanh, mà còn giúp cây có bộ rễ mạnh.
cách sử dụng
- Chuẩn bị một chiếc bình nhựa, sau đó cho hết số cơm nguội, bánh mì… vào trong bình.
- Đổ thêm khoảng một khay nước sạch vào bình chứa cơm nguội.
- Đậy kín nắp sau đó lắc thật mạnh cho nước và cơm hòa quyện vào nhau. Sau đó đem đặt bình ở nơi thoáng mát khoảng 1 - 2 ngày. Cơm nguội lên men có mùi hơi chua nhẹ, phần nước đã có đủ chất dĩnh dưỡng từ gạo rất thích hợp để đem tưới cây trồng.
- Lấy phần nước đem tưới trực tiếp vào cây rau, cây hoa, quả mỗi ngày là được.
Bã cà phê
công dụng
-
Thành phần chính có trong bã cà phê đó chính là nitơ, kali, magie và một hàm lượng ít canxi, phốt pho cùng nhiều khoáng chất khác mà cây cần thiết trong quá trình phát triển.
-
Bã cà phê có tính axit cao, nên còn được sử dụng để làm cân bằng độ pH cho đất có tính kiềm hóa cao
-
Nitơ trong bã cà phê sẽ làm ốc sên hay chân kiến bỏng, khiến cho chúng khó chịu rồi tránh xa khu vườn của bạn. Ngoài ra, mùi của cà phê sẽ có tác dụng xua đuổi côn trùng. Từ đó sẽ làm giảm sâu bệnh hại trên rau của bạn.
-
Bã cà phê còn có tác dụng giữ ẩm hiệu quả cho đất.
-
Bã cà phê rải dưới gốc cây cũng hạn chế một số nấm bệnh từ đất xâm nhập vào cây.
cách sử dụng
-
Trộn chung bã cafe vào thủng ủ phân hữu cơ để làm tăng thành phần dinh dưỡng cho phân và giúp cho quá trình phân hủy diễn ra nhanh hơn. Tuy nhiên lượng cà phê để trộn vào đống ủ là không quá 25% tổng khối lượng của phân ủ vì sẽ làm phân có tính axit không tốt cho vườn rau nhà bạn. Trong quá trình ủ bạn có thể rắc thêm ít nấm đối kháng trichoderma hoặc chế phẩm EM hoặc cả 2 để quá trình phân hủy diễn ra nhanh hơn.
-
Rải bã xuống gốc cây có thể giúp ngăn chặn sự tấn công của các loại côn trùng hoặc ốc sên.
-
Các loại cây ưa sống trong môi trường đất axit như hoa hồng, khoai lang, khoai tây, nha đam... rất chuộng loại phân bón từ bã cà phê.
Bã trà
công dụng
-
Bã trà khi kết hợp với phân hữu cơ để lên men sẽ thúc đẩy các vi khuẩn có lợi phát triển, giúp cây loại bỏ độc tố và hấp thụ chất dinh dưỡng dễ dàng hơn.
-
Bã trà có tác dụng tạo độ tơi xốp và giữ ẩm cho đất.
-
Tinh chất từ trà sẽ giúp ngăn chặn nấm, xua đuổi sâu bọ và ngăn được một số bệnh hại cho cây.
-
Trộn thêm bã trà vào phân bón để giảm bớt nồng độ PH trong đất trồng.
cách sử dụng
- Trộn bã trà đã qua sử dụng (tốt nhất trong vòng 36 giờ sau khi pha trà) vào đống phân ủ và trộn đều hằng ngày.
- Sau 2 – 3 ngày, khi phân ủ có mùi đất thì có thể sử dụng để bón cho cây.
Vỏ chuối
công dụng
Vỏ chuối là một loại phân bón cần thiết đối với nhiều cây trồng trong vườn nhà, bởi nó chứa nhiều phốt pho và kali - những chất dinh dưỡng quan trọng cho sự phát triển của thực vật.
cách sử dụng
-
Nếu bạn trồng cây trong bồn nhỏ, việc bón vỏ chuối trực tiếp sẽ làm rễ bị thối. Do vậy, vỏ chuối cần phải sơ chế bằng cách xay nhuyễn. Sau khi xay nhuyễn đem chúng trộn với đất và để đất nghỉ khoảng một tuần, không nên lạm dụng bón quá nhiều.
Ngoài các loại rác nhà bếp kể trên, các loại hạt, vỏ trái cây, cuống rau, lõi trái cây, lõi ngô… hoàn toàn có thể trở thành phân bón hữu cơ khi đem ủ. Không chỉ tăng độ tơi xốp cho đất mà còn góp phần bổ sung các loại chất dinh dưỡng khác nhau giúp cây trồng khỏe mạnh và năng suất.
Một số loại rác nhà bếp nên tránh
Một số loại rác nhà bếp không phù hợp để ủ phân hữu cơ bởi chúng chứa mầm bệnh, thu hút sinh vật có hại hoặc gây ra các vấn đề rắc rối khác. Vì thế, bạn hạy tránh dùng những thứ sau đây trong quá trình ủ phân:
- Thịt, xương, mỡ động vật, chất béo, dầu hoặc các sản phẩm từ sữa: Chúng thường bị ôi hoặc có mùi khó chịu, điều này hấp dẫn các loài động vật như ruồi, chuột... Do đó nếu ủ bằng các vật liệu này bạn nên cho vào trong thùng kín.
- Than nướng hoặc tro than: Những vật liệu này chứa các hợp chất ôxit sunphua và các hóa chất khác không tốt cho cây trồng.
- Tro gỗ: Tro gỗ có tính kiềm. Nếu đất vườn nhà bạn có tính kiềm, bạn cần tránh trộn tro vào hỗn hợp phân ủ vì sẽ làm tăng thêm tính kiềm cho đất. Tuy nhiên nếu đất vườn nhà bạn có tính axit, bạn có thể trộng thêm một lượng nhỏ tro gỗ. Hãy rắc vài nắm tro trong suốt quá trình phối trộn vật liệu cho đống ủ.
- Các sản phẩm gỗ đã qua xử lý: Đừng sử dụng vỏ bào hoặc mạt cưa làm từ gỗ đã qua xử lý hóa chất hoặc ép công nghiệp.
